Persoonlijk verhaal
Wat pesten mij heeft laten geloven
Een vervolg op mijn eerdere blog over pesten. Over herkenning, oude overtuigingen en leren zien wat vroeger bescherming was.
Op mijn vorige blog over pesten heb ik veel reacties gekregen. Meer dan ik had verwacht.
Een deel daarvan was zichtbaar. Onder mijn bericht. Openlijk. Kwetsbaar ook. Maar er kwamen ook veel berichten binnen via DM. In mijn postvak van LinkedIn, Instagram en Facebook.
Het heeft iets losgemaakt.
Mensen die zich herkenden. Mensen die zelf gepest zijn. Mensen die vertelden dat ze het al jaren met zich meedragen. Mensen die aangaven dat ze zich ineens wat minder alleen voelden.
En er waren ook oude klasgenoten die reageerden. Sommigen vroegen zich af of zij daar onderdeel van waren geweest. Of zij iets hadden gedaan. Of misschien juist niets hadden gedaan.
Dat vond ik bijzonder. En eerlijk gezegd ook ingewikkeld.
Want mijn blog was geen aanklacht. Geen zoektocht naar schuldigen. Geen poging om mensen alsnog ter verantwoording te roepen voor iets van vroeger.
Maar door al die reacties merkte ik opnieuw hoeveel lagen er eigenlijk onder zo’n verhaal zitten. Pesten gaat niet alleen over wat er toen gebeurde.
Het gaat niet alleen over woorden op een schoolplein. Niet alleen over opmerkingen in een klaslokaal, buitengesloten worden, lachen, wijzen of het gevoel dat ik er niet echt bij hoorde.
Het gaat ook over wat ik daarna over mezelf ben gaan geloven.
Ik ben gaan geloven dat ik anders was. Dat ik minder ruimte moest innemen. Dat ik eerst moest bewijzen dat ik goed genoeg was. Dat ik vooral niemand nodig moest hebben. Dat kwetsbaarheid gevaarlijk was.
Dat zijn geen overtuigingen die ik op een dag bewust heb gekozen. Ze zijn er langzaam ingeslopen. Door herhaling. Door schaamte. Door momenten waarop ik mij alleen voelde.
Op een gegeven moment voelen zulke overtuigingen niet meer als gedachten. Dan voelen ze als waarheid.
Bij mij werd één overtuiging heel sterk:
Ik moet het alleen kunnen.
Dat klinkt misschien krachtig. Onafhankelijk. Alsof ik iemand ben die zijn eigen boontjes dopt en gewoon doorgaat.
En eerlijk is eerlijk: ergens heeft die overtuiging mij ook geholpen.
Ik heb geleerd om door te zetten. Ik heb geleerd om mijzelf staande te houden. Ik heb geleerd om niet bij elke tegenslag om te vallen. Ik heb geleerd om te presteren, verantwoordelijkheid te nemen en door te gaan wanneer het lastig werd.
Maar diezelfde overtuiging heeft ook een andere kant.
Want als ik alles alleen moet kunnen, wordt hulp vragen ingewikkeld. Dan voelt samenwerken soms alsof ik tekortschiet. Dan kan feedback harder binnenkomen dan bedoeld is. Dan kan ik mij snel aangevallen voelen, ook wanneer iemand gewoon iets teruggeeft om mij verder te helpen.
Dan reageer ik soms niet alleen op wat er op dat moment gebeurt.
Een oude alertheid.
Een oude schaamte.
Een oud gevoel van: zie je wel.
Dat heb ik echt moeten leren zien.
Niet in één keer. Niet door één inzicht waardoor ineens alles anders werd. Maar stap voor stap. In mijn werk. In mijn opleiding. In relaties. In het vaderschap.
In momenten waarop ik achteraf dacht: waarom kwam dit zo hard binnen? Waarom schoot ik zo snel in de verdediging? Waarom vond ik het zo moeilijk om gewoon te zeggen dat ik iets spannend vond of niet wist?
Daar zat vaak meer onder dan alleen het moment zelf.
De jongen van toen praatte nog mee.
De jongen die niet wilde opvallen. De jongen die zich schaamde. De jongen die boos werd omdat verdriet te kwetsbaar voelde. De jongen die dacht: ik los het zelf wel op.
Ik ben die jongen niet kwijt. En misschien hoeft dat ook niet.
Hij hoort bij mij.
Maar ik wil niet dat hij alles blijft bepalen.
Dat is voor mij een belangrijk onderdeel van persoonlijke ontwikkeling geworden. Niet doen alsof het verleden er niet toe doet. Niet zeggen: het is geweest, dus klaar.
Maar eerlijk leren kijken naar wat ik heb meegenomen. Naar wat mij ooit heeft beschermd. En naar wat mij nu soms in de weg zit.
Ik oefen daar nog steeds in.
Door hulp te vragen voordat ik vastloop. Door feedback niet meteen als afwijzing te zien. Door te vertragen wanneer ik voel dat ik in de verdediging schiet. Door niet alles alleen te willen dragen.
Soms lukt dat.
Soms ook niet.
Dan trek ik mij terug. Dan wil ik het alsnog zelf oplossen. Dan voel ik de neiging om mij te bewijzen, terwijl niemand mij vraagt om mij te bewijzen.
Maar het verschil met vroeger is dat ik het nu vaker herken.
En herkennen is al beweging.
Niet blijven hangen in vroeger. Maar eerlijk laten zien dat oude ervaringen invloed kunnen hebben op hoe ik vandaag kijk, reageer, bescherm en leef.
Want als de reacties op mijn vorige blog mij iets hebben laten zien, dan is het dit:
Ik ben niet de enige.
Niet de enige die iets heeft meegedragen. Niet de enige die oude woorden soms nog voelt. Niet de enige die jarenlang sterker heeft geprobeerd te lijken dan hij zich voelde.
Misschien begint verandering niet met doen alsof het niets heeft gedaan.
Misschien begint het juist met eerlijk zeggen:
Dit heeft iets met mij gedaan.
En vanaf daar opnieuw leren kiezen.
Niet perfect. Niet ineens. Maar wel bewuster dan toen.